Türkiye'de enkaz altında hayatta kalanları aramak için sırt çantası takmış fareler kullanılacak

Akdeniz kıyısındaki Antalya ilinde başlatılan yeni bir afet müdahale projesi kapsamında, organizatörlerin dünya çapında bir ilk olduğunu söylediği bir uygulama olarak, çöken binaların altında mahsur kalan kurtulanları bulmaya yardımcı olmak için eğitilmiş fareler kullanılacak.

“Kahraman Sıçanlar” projesi kapsamında, altı Afrika dev keseli sıçanı, deprem enkazı ve diğer afet kalıntıları içindeki insan kokusunu tespit ederek arama kurtarma ekiplerine yardımcı olmak üzere eğitiliyor.

Gelişmiş koku alma duyuları, küçük boyutları ve çeviklikleri nedeniyle seçilen bu hayvanlar, kurtarma ekiplerinin ve arama köpeklerinin genellikle erişemediği dar boşluklardan hızla geçebiliyorlar.

Her bir sıçan, kamera ve GPS takip cihazıyla donatılmış hafif bir sırt çantası taşıyor ; bu sayede kurtarma ekipleri hareketlerini gerçek zamanlı olarak izleyebiliyor.

Bir fare insan yaşamına dair işaretler algıladığında, bir zile bağlı küçük bir tetiği çekerek enkazın dışındaki bilgisayarlara bir sinyal gönderir ve potansiyel bir kurtulanın yerini bildirir.

Antalya Muratpaşa Belediyesi, Belçika merkezli kar amacı gütmeyen kuruluş  APOPO, GEA kurtarma derneği ve Ankara Üniversitesi projeyi ortaklaşa yürütüyor.

Jo, Carusa, Wagner, Billy, Kiria ve Daniel adlarını taşıyan altı fare, Türkiye'ye getirilmeden önce Tanzanya'da eğitilmişti.

APOPO, kara mayınlarını tespit etmek ve tıbbi örneklerde tüberkülozu belirlemek de dahil olmak üzere insani yardım çalışmalarında sıçanları eğitme konusunda 25 yılı aşkın deneyime sahiptir.

Ancak bu, hayvanların kentsel arama ve kurtarma operasyonlarında kullanılmak üzere sistematik olarak test edildiği ilk sefer olma özelliğini taşıyor.

Proje yetkilileri, farelerin kurtarma köpeklerinin yerini almasının değil, onlarla birlikte tamamlayıcı araçlar olarak çalışmasının amaçlandığını vurguluyor.

Muratpaşa Belediye Başkanı Ümit Uysal, projenin doğal afetlerden sık sık etkilenen bir ülkede yenilikçi hazırlık ihtiyacını yansıttığını söyledi.

"Bu hayvanlara asla ihtiyaç duyulmamasını umuyoruz," dedi, "ancak bu tür yenilikçi projelerin önünü açmalıyız."

H. Dailynews