Pezeşkiyan’dan İslam ülkelerinin birliği için üç öneri

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, 40. Uluslararası İslami Vahdet Konferansı’nda yaptığı konuşmada, bu yıl farklı koşullarda bir araya geldiklerini belirterek, “40. Vahdet Konferansı’nın konusu, şehit liderimiz, Ayetullah Seyyid Ali Hüseyni Hamaney’in (kuddise sirruh) yüce düşüncelerinin açıklanmasıdır.” dedi.

Pezeşkiyan, liderin İslami birliği siyasi veya geçici bir çıkar taktiği olarak değil, İslam ümmetinin onuru, bağımsızlığı ve parlak geleceği için stratejik bir ilke olarak gördüğünü ifade etti.

Bu konferansta sorulması gereken önemli sorunun yalnızca nelerin yanlış olduğu olmaması gerektiğini belirten Pezeşkiyan, “Ne yapılması gerektiğini söylemeliyiz. Bana göre İslam dünyasının bugün yeni bir karar tasarısından ziyade birkaç açık ve uygulanabilir taahhüde ihtiyacı var.” diye konuştu.

Cumhurbaşkanı, bu konu için üç öneri sundu.

Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan “Birincisi, İslam ülkeleri arasında karşılıklı güvenlik ve saldırmazlık paktıdır. İslam ülkeleri birbirlerinin toprak bütünlüğüne saygı göstermeyi taahhüt etmelidir. Topraklarını, hava sahalarını ve imkânlarını başka bir İslam ülkesine yönelik saldırı için kullanmamalıdır. Birbirlerinin bölünmesini ve istikrarsızlaştırılmasını desteklememeli ve güvenliklerini birbirlerine karşı tanımlamamalı, aksine bölgenin güvenliğini birlikte yönetmelidir.” ifadelerini kullandı.

Pezeşkiyan, bunun askeri birlik veya ülkelerin dış politikalarının aynı hale gelmesi anlamına gelmediğini belirterek, “Kendi aramızda böyle bir kural oluşturamazsak dünyada adil bir düzenden nasıl söz edebiliriz?” dedi.

Pezeşkiyan, ikinci önerinin İslam dünyasında kalıcı bir arabuluculuk ve çatışmaları önleme mekanizmasının oluşturulması olduğunu belirterek “İslam İşbirliği Teşkilatı, anlaşmazlık savaşa dönüşmeden önce harekete geçebilmelidir; binlerce insan öldürüldükten sonra yalnızca bildiri yayımlamakla yetinmemelidir. Güven duyulan ülkeler, alimler, diplomatlar ve İslam dünyasının önde gelen hukukçuları, İslam ülkeleri arasındaki anlaşmazlıklar için erken uyarı, arabuluculuk ve çözüm konusunda kalıcı bir kapasite oluşturabilir.” ifadelerini kullandı.

Cumhurbaşkanı, üçüncü önerisini açıklarken ise “İslam dünyasını birbirinden ayrı pazarlardan gerçek iş birliği ağına dönüştürmek” gerektiğini vurguladı.

Cumhurbaşkanı, “Birlik yalnızca güvenlik meselesi değildir. Müslüman genç, başka bir Müslüman ülkenin üniversitesinde daha kolay eğitim alabilmelidir. Bilim insanlarımız yapay zeka, tıp, su, enerji, tarım ve yeni teknolojiler alanlarında ortak projeler yürütmelidir. İslam ülkelerinin sermayesi daha fazla İslam dünyasının kendi içindeki kalkınma ve teknolojiye yönelmelidir. Bugün İslam İşbirliği Teşkilatı üyelerinin ihracatının beşte birinden daha azını oluşturan İslam dünyası içi ticaret ciddi şekilde artırılmalıdır.” dedi.

Pezeşkiyan, ortak kaynakların ortak çalışma grupları, altyapı, ulaşım ve lojistik, ticaret ve yatırım, tarım, dijital ekonomi, deniz odaklı kalkınma, becerilerin geliştirilmesi, üretim ve temiz enerji ile mevcut tüm alanlarda kullanılabileceğini söyledi.

İran’da diğer Müslümanları adalete davet ediyorlarsa kendilerinin de adalete herkesten daha fazla bağlı olmaları gerektiğini belirten Pezeşkiyan, “İran’ın savaşın zorlu aylarında yaşadığı milli birlik, İran ülkesi için büyük bir sermayeydi. İranlılar, siyasi, etnik, mezhepsel ve toplumsal açıdan sahip oldukları tüm farklılıklara rağmen ülkenin varlığını ve toprak bütünlüğünü tehlikede gördüklerinde İran’ı savundular.” dedi.

Cumhurbaşkanı, bu sermayenin korunması gerektiğini belirterek, “Bunu korumak yalnızca halkın görevi değildir. Hükümet de adaletle, halkın sesini dinleyerek, yolsuzluk ve ayrımcılıkla mücadele ederek ve tüm İranlıların onuruna saygı göstererek üzerine düşen payı yerine getirmelidir.” ifadelerini kullandı.